Hướng đến tư duy mới cho Ngày Thơ - Nhà thơ Nguyễn Thị Kim Nhung thực hiện phỏng vấn

Hướng đến tư duy mới cho Ngày Thơ

(Nhà thơ Nguyễn Thị Kim Nhung thực hiện phỏng vấn)

 

 

Nhà thơ Nguyễn Thị Kim Nhung

 

 

Thứ Ba, 23/02/2021 13:28

 

 Với những người làm thơ, không khí thơ ca trong Ngày Thơ Việt Nam ít nhiều đều làm nên những cảm xúc, mặc dù mỗi người đều có những quan điểm và cảm nhận riêng. Viết lách là câu chuyện của cá nhân nhưng khi tác phẩm ra đời, thì việc được đến với công chúng cũng là một niềm vui đáng kể. Ngày Thơ Việt Nam đã thực sự lan toả cảm xúc của người viết và giá trị của thơ? Nó có thực sự là cầu nối giữa nhà thơ với công chúng? Bạn yêu thơ sẽ thu nhận được gì từ Ngày Thơ mỗi năm? Trò chuyện với các nhà thơ chúng ta sẽ hiểu thêm những suy nghĩ, trăn trở và cả những kì vọng của họ về một ngày dành riêng cho thơ ca. 

 

- Nguyễn Thị Kim Nhung (NTKN): Thưa nhà thơ Mai Văn Phấn, đây là năm thứ hai do ảnh hưởng của dịch bệnh Covid-19 nên Ngày Thơ Việt Nam không được tổ chức, rất nhiều người yêu thơ bày tỏ sự nuối tiếc về điều này. Là một người có nhiều gắn bó với sân thơ trong Ngày Thơ Việt Nam, chắc hẳn nhà thơ cũng có những chia sẻ của riêng mình?

 

- Mai Văn Phấn (MVP): Ngày Thơ Việt Nam được Hội Nhà văn Việt Nam tổ chức với mục đích tôn vinh và lan tỏa giá trị thơ ca. Ngày Thơ đầu tiên từ Tết Nguyên Tiêu năm Quý Mùi (2003) đến nay, có lẽ chưa năm nào thoát khỏi đôi điều luyến tiếc của dư luận công chúng. Cá nhân tôi cũng thấy ái ngại khi lạc vào không khí náo nhiệt, linh đình, có phần ồn ào của lễ hội Thơ từng diễn ra. Mỗi lần bước vào các sân thơ, tôi đều có cảm giác lạ lẫm, buồn vui lẫn lộn, khó diễn tả. Dù là lễ hội, nhưng căn tính cũng như sự xuất hiện của thơ trước công chúng có lẽ cần một diện mạo khác, giản dị mà sang trọng hơn, tự nhiên và sâu lắng hơn chăng? Đại hội Nhà văn Việt Nam nhiệm kỳ X vừa kết thúc (2020 – 2025), tôi hy vọng dàn lãnh đạo trẻ, năng động sẽ có tư duy mới/ khác cho các hoạt động của Hội, trong đó có Ngày Thơ Việt Nam sẽ được tổ chức sang trọng và chuyên nghiệp hơn.

 

 

- NTKN: Vậy ông mong muốn cho Ngày Thơ Việt Nam diễn ra thế nào?

 

- MVP: Ngày Thơ dĩ nhiên có phần lễ hội với cờ phướn, kèn trống…. Nhưng bản chất thơ ca là quyến rũ chứ không mời chào, lôi kéo, hay tiếp thị… Thơ luôn là vẻ đẹp tâm hồn và mỗi bài thơ là một định nghĩa riêng về thơ. Do vậy, Ngày Thơ cần làm sáng tỏ phong cách độc đáo, bản sắc của từng tác giả trong đa dạng những mạch nguồn của dòng chảy. Tôi chợt nghĩ, có lẽ nên giảm bớt phần hội hè, những thủ tục thưa gửi trong Lễ khai mạc. Thay vào đó là giới thiệu một số gương mặt thơ tiêu biểu cho các khuynh hướng, “trình diễn” các văn bản thơ, nhưng khác với những hình thức từ trước đến nay vẫn làm. Việc này Ban Tổ chức cần đầu tư thời gian và công sức để lên kế hoạch cho từng năm, theo từng chủ đề cụ thể.

 

 

- NTKN: Là nhà thơ Việt Nam được một số tổ chức văn học, quốc gia mời tham dự Liên hoan thơ quốc tế, ông có thể nói về một festival Thơ ấn tượng để gợi mở cho Ngày thơ Việt Nam?

 

- MVP: Tháng 10/2019 tôi được Viện Dịch thuật Văn học Hàn Quốc (Literature Translation Institute of Korea) mời tham dự festival Thơ quốc tế tổ chức tại thủ đô Seoul. Năm trước nữa (2018) họ mời nhà thơ – nhà văn Nguyễn Bình Phương. Festival chỉ diễn ra trong vòng 10 ngày, nhưng gần một năm trước đó phía bạn đã gửi giấy mời, chuẩn bị các dữ liệu để giới thiệu các tác giả tới công chúng Hàn Quốc. Khách mời cũng không đông, có 14 nhà thơ đến từ các châu lục và 18 nhà thơ, nhà văn tiêu biểu của Hàn quốc. Trước ngày khai mạc, chúng tôi được Ban Tổ chức phát tài liệu, gồm một số tổng tập văn học Hàn Quốc bằng tiếng Anh cùng sách báo, tạp chí in tác phẩm của các nhà thơ, nhà văn tham dự festival 2019. Các nhà thơ được nghe tổng đạo diễn trình bầy ý tưởng, dặn dò. Tại các buổi đọc thơ, sách của các nhà thơ tham gia trình diễn được bầy bán ở cuối hội trường. Tôi đọc thơ bằng tiếng Việt, nhưng các bản dịch ra tiếng Hàn, Anh, Pháp, Tây Ban Nha được chiếu lên màn hình rộng để mọi người có thể cảm nhận cùng giọng đọc của tôi. Màu sắc của festival Thơ có thể khác với Ngày Thơ, nhưng tôi muốn khơi gợi để Ban Tổ chức hướng đến tư duy mới cho Ngày Thơ chúng ta.

 

 

- NTKN: Ngày Thơ cũng là dịp để giá trị đích thực của thơ ca trở nên lan tỏa hơn. Ông là một trong số ít nhà thơ có tác phẩm được lan tỏa đến bạn đọc ở nước ngoài. Đó là sự cộng hưởng của nhiều yếu tố hay là sự tự thân lan tỏa của thơ?

 

- MVP: Khởi đầu sự lan tỏa như chị vừa nhắc, hơn mười năm trước tôi đã may mắn gặp những dịch giả và biên tập viên xuất sắc để có được văn bản tiếng Anh và tiếng Pháp sát với nguyên tác, giữ được gần như trọn vẹn thần thái và vẻ đẹp của thơ. Sách của tôi được Nhà Xuất bản uy tín của Anh quốc Page Addie Press biên tập, thiết kế bìa và nội dung, độc quyền phát hành tại một số nước châu Âu và trên mạng Amazon. 12/2012, tập thơ “Firmament Without Roof Cover” (Bầu trời không mái che) do nhà thơ – dịch giả Trần Nghi Hoàng dịch, nhà thơ - Giáo sư Frederick Turner (Hoa Kỳ) biên tập đã trở thành 1 trong 100 tập thơ bán chạy nhất của Amazon khi ấy. Vào 6/ 2014, tôi có thêm 3 tập thơ nữa vào top 10 trong 100 tập thơ châu Á bán chạy nhất trên Amazon. Từ khởi đầu thuận lợi, các nhà xuất bản một số quốc gia đã đặt các dịch giả chuyển ngữ thơ tôi sang các ngôn ngữ khác. Tiếp đó, một số quốc gia đã mời tôi tham dự festival thơ của họ. Có festival đã chọn nhà thơ tiêu biểu nhất của lễ hội để tiếp tục dịch tác phẩm in thành sách. Xin đơn cử trong năm 2020, tôi được trao Giải nhất trong Lễ hội Sáng tạo quốc tế “Đồng hành vào thế kỷ 21” tại Bun-ga-ri, và Giải thưởng mang tên đại thi hào Aco Karamanov của Cộng hòa Bắc Macedonia. Cũng tại Macedonia, tập thơ “Tắm đầu năm” của tôi, do nhà thơ – tiến sĩ Daniela Andonovska-Trajkovska dịch sang tiếng Macedonia được Nhà Xuất bản Center of Culture "Aco Karamanov" Radovish ấn hành vào tháng 11/2020.

 

 

- NTKN: Vậy phải chăng chúng ta có quyền lạc quan về thơ Việt Nam đương đại khi hội nhập, và Ngày Thơ một số năm có kết hợp với Liên hoan thơ Châu Á - Thái Bình Dương là một cơ hội để các nhà thơ trong nước giao lưu chia sẻ với các nhà thơ nước khác để mở ra những cơ hội?

 

- MVP: Đúng vậy! Tác phẩm của một số nhà thơ theo khuynh hướng cách tân nếu được tiếp tục dịch sang các ngôn ngữ khác đều có sức chinh phục mạnh mẽ bạn đọc quốc tế. Thế hệ 5X, 6X chúng tôi hiện đã không còn trẻ. Nhưng thế hệ thơ kế tiếp đã và đang xuất hiện với diện mạo khác, hiện đại và mạnh mẽ hơn, khác lạ và cũng quyến rũ hơn.

 

(Trích từ bài Ngày Thơ trong mắt các nhà thơ.

Nguồn: Tạp chí Văn nghệ Quân đội điện tử)

 

 

 

Bìa sách của Nguyễn Thị Kim Nhung

 

 

 

 

BÀI KHÁC
1 2 3 4 
























Thiết kế bởi VNPT | Quản trị