Thưa Quý bạn đọc,

Truyện ngắn “Kha là ai” được viết theo dòng ý thức. Tôi chủ ý không dùng dấu chấm câu, giữ cho mạch suy nghĩ được liên tục. Kha sống như một phiên bản được lập trình sẵn. Nhưng từ những điều rất nhỏ trong đời sống, như một tiếng gõ cửa, một con dao cạo râu dừng giữa chừng, một bàn tay đặt nhẹ lên tay mình, những gì tưởng đã bị chôn vùi bỗng chốc trở về. Cùng với đó là những câu hỏi, những day dứt và khát khao được sống như chính mình, chứ không phải như một phiên bản khác mang tên mình. Câu chuyện, vì vậy, là hành trình của Kha đi tìm lại phần người đã thất lạc.

Nếu khi đọc, Quý bạn đọc thấy nhịp điệu có lúc gấp gáp, ngột ngạt, hay một nỗi bất an khó gọi tên, thì đó cũng chính là điều tôi muốn gửi gắm.

Xin chân thành cảm ơn Quý bạn đọc đã kiên nhẫn và đồng hành cùng câu chuyện này.

Trân trọng,

Mai Văn Phấn

"Lightning" (Tia sét) - Tranh của Iwasaki Tsuneo, 1917–2002

Kha là ai

không ai biết chính xác Kha biến mất từ lúc nào người ta chỉ thấy một phiên bản mang tên anh vẫn vận hành trơn tru trong cơ thể biết nói biết cười lúc giữa thành phố nơi hàng triệu phiên bản khác cũng vận động theo những mệnh lệnh được lập trình sự biến mất của Kha không gây bất kỳ chấn động nào hạt bụi rơi xuống biển cũng không để lại một gợn sóng buổi tối hôm đó Kha đứng trước gương phòng tắm tay phải cầm dao cạo tay trái kéo căng da má góc nghiêng mười lăm độ lực tì vừa đủ từng đường dao đi xuống đều nhau như kẻ ô hệ thống không cần nhắc động tác ấy đã được lặp lại quá nhiều lần đến mức Kha không biết đó là thói quen hay mệnh lệnh hệ thống không báo bước tiếp theo dao dừng lại giữa má trái không phải vì Kha quyết định dừng mà chỉ là không có gì để tiếp tục anh muốn hít thở sâu nhưng không biết bắt đầu từ đâu hít vào bao nhiêu giữ bao lâu rồi thở ra thế nào để không sai điều đó khiến anh hoảng sợ hơn cả việc lưỡi dao đang dừng lại vì anh chưa bao giờ phải tự thở trong gương một khuôn mặt nhìn lại anh nửa còn râu nửa đã cạo đường ranh giới chạy thẳng qua sống mũi như ai đó đã dùng thước kẻ chia đôi một con người Kha nhìn khuôn mặt đó không phân loại không đối chiếu với chỉ số chuẩn không gán nhãn chỉ nhìn người trong gương đang nhìn lại anh Kha không nhận ra người đó không phải theo nghĩa quên dữ liệu vẫn còn đó tên tuổi ngày sinh nhóm máu số căn cước công dân tất cả vẫn còn nguyên chỉ có điều chúng không còn đủ để gọi tên người trong gương người có khuôn mặt của Kha nhưng giống một kẻ Kha chưa từng gặp đang đứng trong phòng tắm cầm dao cạo với vẻ mặt của một người đang cố nhớ ra mình là ai bọt cạo râu bắt đầu xẹp xuống trên má nước vẫn chảy trong bồn tiếng nước nhỏ đều không hỏi gì không chờ đợi Kha đứng giữa tiếng nước nhận ra mình đang thực sự nghe hoặc có lẽ thứ gì đó bên trong vừa vụt qua một ý nghĩ rằng nếu hạ dao xuống lúc này thì đó là quyết định của anh không có lệnh hạ dao không có lệnh giữ dao chỉ có anh với con dao và khuôn mặt chưa cạo xong đang chờ xem anh sẽ làm gì anh không hạ dao anh cũng không tiếp tục cạo anh đứng ở khoảng giữa đó lần đầu tiên khoảng giữa không phải là chỗ chờ lệnh mà là một nơi anh đang thực sự đứng không biết để làm gì chỉ biết rằng đây là khoảng không gian không có hình dạng được quy định sẵn có một tiếng rung rất nhỏ ở thái dương bên phải như thể có ai vừa đặt một ngón tay lên đó rồi bỏ đi ngay Kha không chắc mình có tưởng tượng ra không chỉ biết trong một phần rất ngắn của giây anh cảm thấy mình đang được nhìn thấy theo một cách khác với cách gương nhìn anh cảm giác đó biến mất nhanh như khi nó đến chỉ còn một câu hỏi anh không dám hỏi to có ai đó đang biết anh vừa dừng dao lại hay không nếu có thì điều gì sẽ đến sau một khoảng dừng như thế này anh từng nghe loáng thoáng về một người ở tầng dưới một hôm đi rất chậm vài hôm sau không ai còn thấy nữa những đêm trước khi hệ thống ra lệnh đi ngủ anh từng cảm thấy một dạng im lặng có trọng lượng đè lên tâm trí khiến anh muốn thổ lộ điều gì đó nhưng không biết bắt đầu từ đâu như thể một ký ức nào đó bị chôn sâu thỉnh thoảng trồi lên rồi lại biến mất tiếng đập cửa vang lên ba tiếng đều nhau như người đã đứng ngoài đó khá lâu rồi mới gõ Kha không động đậy hệ thống im lặng không gợi ý anh nên ra mở cửa hay nên tiếp tục đứng yên sự im lặng đó kỳ lạ hơn cả tiếng gõ cửa bởi mọi âm thanh bên ngoài đều qua một lớp phân tích trước khi chạm đến anh được dán nhãn được xếp loại lần này không có gì chỉ có tiếng gõ rồi giọng Lan vang lên từ phía sau cánh cửa Kha ơi anh có ở trong đó không phải ký ức không phải dữ liệu được phân loại mà âm thanh của một người đang đứng ngoài kia chờ chân anh bước về phía cửa không có lệnh chân anh vẫn bước chính điều đó làm anh hoảng sợ hơn cả sự im lặng của hệ thống anh không biết đó là anh hay một thói quen còn sót lại anh dừng lại giữa phòng tay vẫn cầm dao cạo bọt đã khô quánh trên má trái thành mảng trắng nhỏ anh không hay biết cửa mở ra Lan đứng đó tay cầm một hộp nhựa đựng thức ăn loại hộp bình thường nhất thế giới hộp đó đang nghiêng sắp đổ nhưng cô không để ý vì đang nhìn anh Kha nhìn cái hộp Lan nhìn anh không ai nói gì trong khoảng lặng đó thức ăn đổ ra sàn một tiếng động nhỏ không được lập trình Lan nhìn xuống rồi ngước lên mỉm cười theo cách của người không biết làm gì khác là cười rồi ngồi xuống sàn nhặt từng miếng bằng tay không Kha đứng nhìn cô dao vẫn trong tay mảng bọt trắng vẫn trên má Kha không biết vì sao mình ngồi xuống hai người ngồi trên sàn thức ăn đã nhặt xong nhưng không ai đứng dậy anh nhìn bàn tay ấy như lần đầu nhìn thấy một bàn tay không cần biết nó thuộc về ai chỉ biết nó đang đặt yên trên sàn gạch với một vết trầy nhỏ anh bỗng nghĩ có lẽ mình chưa từng được học cách có cảm xúc Lan hỏi giọng rất nhỏ không phải câu hỏi lớn anh có đói không Kha không biết trả lời thế nào không phải vì không có từ mà vì anh thực sự không biết mình có đói không hệ thống chưa bao giờ hỏi anh có đói không chỉ thông báo đến giờ ăn xác nhận anh đã ăn đủ lượng chưa một lần nào anh được hỏi theo cách mà Lan vừa hỏi như thể câu trả lời quan trọng hơn việc anh có ăn hay không khoảng lặng kéo dài không nặng nề không khó chịu chỉ là khoảng lặng của hai người đang ngồi trên sàn với hộp thức ăn đã nhặt lại một câu hỏi chưa có câu trả lời rồi Lan không cất lên giọng nói mà chỉ thoát ra như hơi thở anh có biết không có những lúc em gọi tên anh chỉ để nghe xem anh còn đáp lại bằng giọng của anh không phải giọng đúng chuẩn mà là giọng của anh nhưng em không còn nhớ hai thứ đó khác nhau ra sao Kha nghe câu đó một thứ gì đó trong ngực dịch chuyển không đau chỉ như một vật nặng vừa được đặt xuống rồi anh nói rất chậm tôi không biết Lan gật đầu nụ cười nhỏ trên môi cô lần này khác không gượng mà như một cái gật đầu bằng môi cô đặt tay lên tay anh rất nhẹ nói đừng sợ đau anh à đau thì mình còn biết mình đang ở đây bàn tay Lan đặt xuống đúng một nhịp không sớm không muộn như thể đã được đo trước ngón tay khép lại theo một góc quen thuộc Kha nhìn khoảnh khắc đó lâu hơn cần thiết một ý nghĩ thoáng qua rất nhanh rồi biến mất anh không giữ nó lại cũng không đuổi nó đi chỉ để nó trôi qua như một gợn nước rất mỏng trên mặt hồ anh không nhìn lâu nữa tiếng nước trong phòng tắm vẫn chảy họ nghe thấy từ chỗ ngồi tiếng nước nhỏ đều xuyên qua sự im lặng của căn phòng Kha nhận ra anh đã bỏ quên nó từ lúc nào không hay từ lúc dao dừng lại trên má hay từ lúc chân anh tự bước về phía cửa hay từ lúc anh ngồi xuống sàn cùng Lan anh không nhớ chỉ biết rằng nước vẫn chảy anh vẫn ở đây anh đứng dậy vào phòng tắm tắt vòi không phải có lệnh mà vì anh muốn tắt dù mình chưa chắc chắn về sự khác nhau giữa muốn và lệnh anh vẫn làm bàn tay chạm vào vòi nước dừng lại sự im lặng sau đó khác hẳn sự im lặng trước đó không còn trống rỗng mà như có một người đang ở rất gần Kha đứng trong phòng tắm tay còn trên vòi nhìn vào gương lần thứ hai khuôn mặt trong gương vẫn còn đó nửa râu nửa không mảng bọt cạo râu đã khô từ lâu lần này anh nhìn vào người đó mà không cố nhận ra không đối chiếu không tìm câu trả lời anh chỉ nhìn để người đó nhìn lại rồi ngực anh nhói lên một nhịp nhỏ thôi anh cảm thấy đau mà không có thông báo nào giải thích nguyên nhân không có chỉ số nào đo lường mức độ chỉ là đau trong anh Lan gọi từ phòng ngoài giọng nhỏ anh ổn không Kha đứng yên một lúc rồi tiếng trả lời vọng ra chưa biết tiếng Lan im lặng rồi cất lên ừ chưa biết cũng được Kha nhìn người trong gương thêm lần nữa bàn tay rời khỏi vòi nước anh bước ra khỏi phòng tắm mà không cần biết bước tiếp theo sẽ là gì ngoài kia Lan vẫn ngồi trên sàn bên cạnh hộp thức ăn đã nhặt lại đèn hành lang phía sau lưng anh chớp một nhịp rất khẽ như vẫn thường chớp mỗi khi có gì đó vừa được ghi nhận nhưng Kha không quay lại anh bước tiếp về phía Lan